21 października br. w Krakowie odbyła się konferencja naukowa poświęcona granicom elastyczności zatrudnienia oraz roli Państwowej Inspekcji Pracy w ochronie praw osób wykonujących pracę. Wydarzenie zorganizował Okręgowy Inspektorat Pracy w Krakowie oraz Uniwersytet Andrzeja Frycza Modrzewskiego, w ramach realizacji porozumienia o współpracy obu instytucji.
Konferencja pod hasłem „Umowa o pracę czy umowa cywilnoprawna? Granice elastyczności zatrudnienia a rola Państwowej Inspekcji Pracy” zgromadziła ekspertów reprezentujących administrację publiczną, środowisko akademickie, zawody prawnicze oraz instytucje związane z kontrolą zatrudnienia, ubezpieczeniami społecznymi i doradztwem podatkowym, a także liczne grono studentów Wydziału Prawa UAFM.
Wydarzenie zostało objęte honorowym patronatem Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Włodzimierza Czarzastego. Patronat medialny sprawowały TVP3 i TVP Info.
Konferencję zainaugurowali Robert Pasikowski Okręgowy Inspektor Pracy w Krakowie, oraz dr hab. Radosław Wiśniewski, prof. UAFM Rektor Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego.
Okręgowy Inspektor Pracy odczytał list Głównego Inspektora Pracy Janusza Krasonia poświęcony nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy. Podziękował również za otwartą współpracę z Uniwersytetem Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie i zaangażowanie w organizację konferencji.
Otwierając konferencję dr hab. Radosław Wiśniewski, prof. UAFM Rektor Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego podkreślił, że kwestia reklasyfikacji umów to bardzo istotne zagadnienie zarówno dla środowisk naukowych, jak i licznego grona studentów, które w przyszłości będzie kształtować rynek pracy.
Program konferencji obejmował dwa panele eksperckie, podczas których omówiono prawne i praktyczne aspekty rozróżniania umów o pracę i umów cywilnoprawnych, a także wyzwania związane ze zmianami w przepisach dotyczących Państwowej Inspekcji Pracy.
Pierwszy panel, moderowany przez dr Kingę Piwowarską z Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego oraz Annę Majerek, głównego specjalistę w Okręgowym Inspektoracie Pracy w Krakowie, poświęcono przede wszystkim kompetencjom inspektorów pracy, metodyce kontroli Inspekcji Pracy i procedurom związanym z ustalaniem istnienia stosunku pracy.
Szymon Arkit Zastępca Okręgowego Inspektora Pracy w Krakowie, przedstawił działania inspektorów pracy w świetle zmian ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy dotyczących umów cywilnoprawnych. Wskazał również na aktualną statystykę wpływających do OIP w Krakowie skarg, przeprowadzanych kontroli i liczbę wydanych poleceń pisemnych zawarcia umów o pracę w miejsce umów zlecenia.
Joanna Dudek, radca prawny reprezentująca Okręgową Izbę Radców Prawnych w Krakowie, omówiła problematykę umów cywilnoprawnych i umów o pracę z perspektywy praktyki profesjonalnych pełnomocników, zwracając uwagę na relację pomiędzy literą prawa a realiami rynku pracy.
Z kolei dr Kinga Piwowarska, adiunkt na Wydziale Prawa UAFM , Rzecznik Akademicki wspólnie z dr Katarzyną Myślińską, adiunktem na Wydziale Prawa Uniwersytetu Andrzeja Frycza Modrzewskiego w Krakowie, Starszy Asystent Sędziego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie omówiły zagadnienia związane z hybrydowym modelem postępowania w sprawach o stwierdzenie istnienia stosunku pracy, uwzględniając regulacje prawa pracy, postępowania cywilnego i administracyjnego. Prelegentki wskazały, że nowy model postępowania w sprawach nie jest zwykłym procesem prawa pracy poprzedzonym działaniami kontrolnymi PIP.
„Jest konstrukcją hybrydową, w której trzy porządki pełnią odmienne funkcje: kodeks pracy dostarcza materialnoprawnego kryterium kwalifikacji stosunku k.p.a, służy jego władczej konkretyzacji przez organ, natomiast k.p.c przejmuje kontrolę tego rozstrzygnięcia i pozwala sądowi nie tylko badać decyzje, ale również ją zmieniać i orzekać co do istoty sprawy.”
Panel zamknęło wystąpienie Artura Samka, nadinspektora pracy w Okręgowym Inspektoracie Pracy w Krakowie, poświęcone metodyce prowadzenia czynności kontrolnych i postępowania wykroczeniowego w kontekście nowych uprawnień Państwowej Inspekcji Pracy.
Drugi panel ekspercki rozszerzył analizę zmian w ustawie o Państwowej Inspekcji Pracy o zagadnienia ubezpieczeniowe, administracyjne, gospodarcze i podatkowe.
Grzegorz Kiszka, inspektor kontroli i zastępca kierującego Wydziałem Kontroli Płatników Składek w Oddziale ZUS w Krakowie, omówił sposoby odróżniania umów o dzieło od umów zlecenia oraz kwestie obejmowania ich ubezpieczeniami społecznymi w toku kontroli ZUS. Prelegent podkreślił, że warunkiem uznania, że mamy do czynienia z umową o dzieło jest w szczególności określenie w umowie: rezultatu jaki powinien być osiągnięty w wyniku jej wykonania. Powinien on być wyraźnie sprecyzowany i odróżniać się usługi zleconej do wykonania.
Z kolei Anna Stolarczyk, kierownik Referatu Nadzoru nad Orzecznictwem w Izbie Administracji Skarbowej w Krakowie, przedstawiła zasady wymiany informacji pomiędzy Państwową Inspekcją Pracy, Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i Krajową Administracją Skarbową w celu skuteczniejszego identyfikowania nieprawidłowości na rynku pracy.
Perspektywę przedsiębiorców i ich obawy związane ze zmianami w przepisach zaprezentowali dr Dominika Mosio, pełnomocnik Oddziału Terenowego w Krakowie w Biurze Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców oraz Maciej Podgórski, radca prawny w tym biurze. Krakowski Oddział Biura Rzecznika MIŚP przeprowadził ankietę wśród 100 małopolskich przedsiębiorców, pytając o zagadnienia związane z rozszerzeniem kompetencji Państwowej Inspekcji Pracy. Na pytanie o obawy związane z reklasyfikacją umów przedsiębiorcy najczęściej wskazywali ograniczenie elastyczności gospodarczej i niepewność podatkowo-składkową. Opinie przedsiębiorców wskazały również na konieczność wzmocnienia działań prewencyjnych i informacyjnych związanych z nowymi kompetencjami Państwowej Inspekcji Pracy.
Ostatnim zagadnieniem były możliwe skutki podatkowe decyzji inspektora pracy w podatku dochodowym i podatku od towarów i usług. Temat ten przedstawili Justyna Zając-Wysocka, przewodnicząca Zarządu Małopolskiego Oddziału Krajowej Izby Doradców Podatkowych oraz Radomir Szaraniec, zastępca przewodniczącej Zarządu tego oddziału.
Zwieńczeniem konferencji była sesja pytań z sali oraz podsumowanie obrad. Spotkanie stworzyło przestrzeń do spojrzenia na problematykę zatrudnienia z perspektywy różnych środowisk zawodowych i instytucji publicznych.
Poruszane zagadnienia pokazały, że prawidłowe rozróżnianie umowy o pracę i umów cywilnoprawnych ma znaczenie nie tylko dla ochrony praw osób wykonujących pracę, ale również dla bezpieczeństwa prawnego przedsiębiorców, obowiązków ubezpieczeniowych i rozliczeń podatkowych.
Serdecznie dziękujemy prelegentom i uczestnikom za udział w wydarzeniu oraz zaangażowanie w dyskusję nad zagadnieniami istotnymi dla współczesnego rynku pracy.
Galeria
